Τι ακριβώς λέει το κείμενο που δημοσίευσαν ως παρέμβαση-συμβολή στην κρίση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης  οι  δήμαρχοι των 5 μεγαλύτερων πόλεων της χώρας;

      Οι κκ. Καμίνης (Αθήνα), Μπουτάρης (Θεσσαλονίκη), Δημαράς  (Πάτρα), Φίλιος (Ιωάννινα) και Σκοτινιώτης (Βόλος) εμφανίστηκαν με κοινή παρέμβαση  για πρώτη φορά αμέσως μετά το συνέδριο της ΚΕΔΕ στα Ιωάννινα, με ένα κείμενο που μιλούσε για την αναγκαιότητα αντιμετώπισης των ρατσιστικών φαινομένων. Αυτή την εβδομάδα επανήλθαν με νέο κείμενο με το οποίο διαμαρτύρονται επειδή «η Τοπική Αυτοδιοίκηση αντιμετωπίζεται σαν επαίτης, σαν φτωχός συγγενής του Κεντρικού Κράτους, το οποίο αυθαίρετα και αιφνιδιαστικά, χωρίς κανένα σχέδιο, υφαρπάζει αρμοδιότητες, αφαιρεί πόρους, απολύει εργαζόμενους. Το Κράτος αμφισβητεί απροκάλυπτα την Τοπική Αυτοδιοίκηση ως θεσμό δημόσιας τοπικής εξουσίας».  Δύο  βασικές κατηγορίες αιτίων αυτής της κατάστασης διαπιστώνουν: «συντηρητική αναδίπλωση της κεντρικής εξουσίας» από η μια, «αντιμεταρρυθμιστική στάση πολιτικών δυνάμεων, κήρυκες στασιμότητας» που «ενθαρρύνουν ακραίες μορφές συνδικαλισμού», από την άλλη. Επιρρίπτουν επίσης ευθύνες στους ΟΤΑ που «ενεπλάκησαν σε σχέσεις πολιτικής πατρωνείας, πελατειασμού και κομματικής ιδιοτέλειας».

      Αναγκασμένοι να παραδεχτούν την κατάρρευση της Τ.Α. οι δήμαρχοι που στηρίχθηκαν από τα μνημονιακά κόμματα και στήριξαν με τη σειρά τους την μνημονιακή πολιτική, και προσπαθώντας να αποποιηθούν  τις ευθύνες που έχουν οι ίδιοι ως πολιτικά πρόσωπα και οι παρατάξεις τους, τον τελευταίο καιρό διαγκωνίζονται σε περιγραφές του αυτονόητου ζόφου.Κατακεραυνώνουν το κράτος που στερεί την Τ.Α. από τους αναγκαίους πόρους και την φορτώνει με λειτουργίες που αδυνατεί να εκπληρώσει. Ωστόσο είναι αυτοί που αποδέχτηκαν αγόγγυστα, συχνά μάλιστα και με διθυράμβους τον «Καλλικράτη», που ουσιαστικά μετέφερε και εφάρμοσε τα μνημόνια στην καθημερινή μας ζωή.

      Ας έλθουμε ωστόσο στο κείμενο των πέντε. Τι ακριβώς προτείνουν ως λύση; Μιλούν γενικά και αόριστα για ένα «τολμηρό μεταρρυθμιστικό σχέδιο για την Τ.Α.,  προς όφελος των πολιτών, των εργαζομένων, της ίδιας της λειτουργίας των πόλεων και της χώρας μας»,  «που θα αποκαθιστά θεσμικά την αξιοπρέπεια και την αυτοτέλεια της Αυτοδιοίκησης» και θα αποτελεί “προϋπόθεση για την επανεκκίνηση της οικονομίας σε τοπικό και εθνικό επίπεδο, τη διασφάλιση της κοινωνικής συνοχής και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών».

      Ποιο είναι το περιεχόμενο αυτού του σχεδίου; Τι ακριβώς προτείνει; Ποια βήματα πρέπει να γίνουν για την πραγμάτωσή του; Μέσα σε ποιο οικονομικό και πολιτικό πλαίσιο; Εδώ οι πέντε δήμαρχοι τηρούν σιγή ιχθύος μένοντας στον γενικόλογο χαρακτηρισμό του σχεδίου που δεν κατέθεσαν.  Αλλά τότε γιατί αποφάσισαν να δημοσιεύσουν αυτό το κείμενο, αφού δεν είχαν καμιά συγκεκριμένη πρόταση;

      Το μυστικό βρίσκεται στην αιτιολόγηση του προβλήματος και στη λέξη «μεταρρυθμιστικό». Σύμφωνα με τους πέντε, σε μια εποχή που σε άλλα κράτη γίνονται προσπάθειες ενίσχυσης του αυτοδιοικητισμού, στην Ελλάδα η  κεντρική εξουσία υποβαθμίζει τον θεσμό έως κατάρρευσης. Αυτό όμως δεν οφείλεται σε μια περίεργη εμμονή του κράτους αλλά είναι στοχευμένη πολιτικοοικονομική επιλογή.

      Επί δεκαετίες ο θεσμός της Τ.Α. απαξιώνεται με το να υπόκειται σε σκληρό κομματικό έλεγχο που απόρροιά του ήταν οι πελατειακές σχέσεις. Ο αμεσοδημοκρατικός χαρακτήρας υποχωρούσε διαρκώς (εδώ έχει ρόλο και το μέγεθος των σύγχρονων πόλεων που αποπροσωποποιεί σταδιακά τις σχέσεις πολίτη και αιρετών δημοτικών αρχών, μολονότι  η επαφή με το δήμαρχο και τους δημοτικούς συμβούλους εξακολουθεί να είναι ευκολότερη και αμεσότερη. Και ακριβώς γι’ αυτό θα έπρεπε να ενισχυθεί η ιδέα βασικό κύτταρο της Τ.Α. να είναι η γειτονιά και το συμβούλιό της). Η πολιτική των ιδιωτικοποιήσεων και της βίαιης αρπαγής των δημόσιων αγαθών βρήκε στους δήμους λαμπρό πεδίο κερδοσκοπίας (κοινωνικές υπηρεσίες, διαχείριση απορριμμάτων και, γιατί όχι, ανάθεση της ασφάλειας σε ιδιωτικές εταιρείες security) .

     Οι πέντε θεωρούν τροχοπέδη τον ακραίο συνδικαλισμό και πολιτικές δυνάμεις ενάντια στις αλλαγές (λέγε με ΣΥΡΙΖΑ). Ξεχνούν εδώ να κάνουν μια στοιχειώδη αυτοκριτική και να θυμηθούν πως εκλέχτηκαν στηριγμένοι σε δυνάμεις (ιδίως στο ΠΑΣΟΚ) που εξέθρεψαν ένα τέτοιο συνδικαλισμό και λειτούργησαν οι ίδιες ως κυματοθραύστες αλλαγών που θα οδηγούσαν σε πραγματική δημοκρατία και κοινωνική συνοχή. Αλλά η θεωρία των άκρων έχει πολλές εφαρμογές και εδώ έχουμε μια τέτοια εφαρμογή της.  Άλλωστε μεταρρυθμίσεις ζητούν. Το πλαίσιο θα διατηρηθεί. Η πολιτική της φτώχιας και της κοινωνικής αποδόμησης, της διάλυσης των θεσμών, της κατάλυσης του Συντάγματος και  της έννομης τάξης, η πολιτική που ζέστανε και εκκόλαψε το αυγό του φιδιού δεν θα αλλάξει. Θα φορέσει ένα πιο κομψό μανδύα για να ξεγελάσει τους πολίτες. Αν δεν τα καταφέρει, θα καταφύγει στη ρητορεία του φόβου και θα επιβληθεί ξανά με τα γνωστά μέσα του αυταρχισμού.

      Ωστόσο θα μπορούσε η άδικη και τουλάχιστον ύποπτη αυτή νέα στοχοποίηση του ΣΥΡΙΖΑ να αποβεί χρήσιμη για τον πολιτικό μας χώρο και τα ριζοσπαστικά αυτοδιοικητικά σχήματα  που κινούνται στο εύρος των ιδεών μας με την εξής έννοια:  τώρα που είναι ώρα της μεγάλης παρέμβασης της ριζοσπαστικής αριστεράς στην Τ.Α. , να μην πέσει σε καμιά καλοστημένη παγίδα.  Πρέπει γρήγορα να ολοκληρώσει και να δημοσιεύσει τις θέσεις της για το ρόλο και τη λειτουργία της Τ.Α. Όχι ένα «Αντι-Καλλικράτη» αλλά ένα ολοκληρωμένο τολμηρό πρόγραμμα που θα απαλλάσσει τους δήμους από την κρατική κηδεμονία και τον κομματικό βραχνά, θα τους δίνει ελευθερία και πρωτοβουλίες, θα ενισχύει το ρόλο της γειτονιάς και των τοπικών συμβουλίων, θα προτρέπει στη δημιουργία διαδημοτικών συνεργασιών όχι κατ’ ανάγκη όμορων δήμων) σε θέματα καθημερινής ζωής (π.χ. η διατροφική επάρκεια των αστικών κέντρων, ειδολογική διαχείριση απορριμμάτων κτλ) με όρους συνεταιριστικής οικονομίας και κοινωνικών οικονομικών μοντέλων κ.ά. που θα ανανεώσουν το αυτοδιοικητικό κίνημα (και τονίζουμε τη λέξη «κίνημα»). Έτσι θα ενδιαφερθεί και πάλι ο πολίτης για το δήμο του: όταν η Τ.Α. αποκτήσει αξιοπιστία και παρέμβαση και γίνει συνείδηση ότι τα θεμέλια της δημοκρατίας βρίσκονται στην τοπική κοινωνία και τον ενεργητικό ρόλο της. Τέλος πρέπει να ξεκαθαριστούν από την αρχή και με σαφήνεια τα όρια των δυνατών συμμαχιών με συλλογικότητες, παρατάξεις και πρόσωπα. Φυσικά πρωταρχική είναι η αυτονομία των κινημάτων και οι κατά τόπους παρατάξεις έχουν την ευθύνη των επιλογών, αλλά αυτές οι επιλογές δεν επιτρέπεται να είναι οππουρτουνιστικοί σχηματισμοί  με σκοπό μια πρόσκαιρη επιφανειακή νίκη αλλά να βλέπουν σε βάθος χρόνου μια συνεργασία πλατιών κοινωνικών δυνάμεων στη βάση, με συλλογικότητες και πρόσωπα που δεν βαρύνονται από μνημονιακά αμαρτήματα ή δεν συνδέονται με άρρωστες καταστάσεις του παρελθόντος. Μια συνεργασία  που θα μετασχηματίσει δημιουργικά την κοινωνία και θα δημιουργήσει νέα, δυναμικά υποκείμενα.

     Χωρίς συνολική ανατροπή, αλλαγή δεν μπορεί να υπάρξει, δεν μπορεί να υπάρξει μέλλον και ελπίδα. Και η ανατροπή θα περάσει πρώτα-πρώτα από τους δήμους. Εκεί είναι, εκεί πρέπει να είναι το αμόνι των ελεύθερων συνειδήσεων.

ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ

      Ενώ η ανακοίνωση της ΠΕΔΑ (Περιφερειακή Ένωση Δήμων Αττικής) στις 19.7 κινούταν σε μια θετική αγωνιστική  κατεύθυνση, η ΚΕΔΕ συνέταξε στην κρίσιμη συνεδρίαση της 24ης Ιουλίου μια απόφαση μνημειώδους υποχώρησης και ουσιαστικής στήριξης των κυβερνητικών επιλογών στην Τ.Α.  1. Αποδέχεται την κινητικότητα (δηλαδή εφεδρείες και απολύσεις) αρκεί να είναι διάσπαρτες σε όλο το δημόσιο τομέα 2. «καλεί  την κυβέρνηση να παρουσιάσει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο αναδιάρθρωσης και μεταρρύθμισης του δημόσιου τομέα και όχι αποσπασματικά μέτρα» 3.’απειλεί’ πως οι δήμοι θα κάνουν μόνοι τους αξιολόγηση, αν η κυβέρνηση δεν στείλει αξιολογητικό πλαίσιο 4. Ευτυχώς θυμάται ότι δεν πρέπει να δώσει στοιχεία στο Παρατηρητήριο 5. Δηλώνει ότι θα καταφύγει στο ΣτΕ και τα ευρωπαϊκά δικαστήρια για να διατηρήσει την αυτοτέλεια των δήμων και 6. Θεωρεί απαραίτητη την ενημέρωση των πολιτών. Εννοείται φυσικά πως η ολοκληρωμένη πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ περί ενημέρωσης του λαού και συνοργάνωσης των μορφών πάλης απερρίφθη: «να γίνουν ανοιχτά δημοτικά συμβούλια – λαϊκές συνελεύσεις στους 325 Δήμους της χώρας το πρώτο δεκαήμερο του Αυγούστου και με τη λαϊκή εντολή και προτροπή να αποφασισθούν οι μορφές πάλης  στην Αυτοδιοίκηση, μαζί με την κοινωνία και τους εργαζόμενους, στις οποίες μορφές  δεν αποκλείονται και οι μαζικές παραιτήσεις των αιρετών….».

ΕΠΟΧΗ, 28.7.2013

Advertisements